Typy zadań maturalnych

Geometria analityczna

Proste równoległe i prostopadłe - zadania maturalne CKE

Proste y=a₁x+b₁ i y=a₂x+b₂ są równoległe, gdy a₁=a₂, a prostopadłe, gdy a₁ · a₂=-1. W zadaniach CKE jedna lub obie proste zależą od parametru , a polecenie brzmi: „Proste są prostopadłe, gdy jest równe”.

Jak wygląda to zadanie w arkuszu CKE?

  • „Proste oraz są określone równaniami oraz . Proste oraz są prostopadłe, gdy liczba jest równa”

  • „Prosta jest równoległa do prostej i przechodzi przez punkt”

  • „Proste… są równoległe” z jednym parametrem we współczynniku kierunkowym

Wzory z tablic CKE do tego typu

  • Warunek równoległości

    a₁=a₂

  • Warunek prostopadłości

    a₁ · a₂=-1

  • Prosta o danym nachyleniu przez punkt

    y-y₀=a(x-x₀)

Schemat rozwiązania krok po kroku

  1. 1.

    Przekształć oba równania do postaci kierunkowej i odczytaj współczynniki a₁, a₂ (dla postaci ogólnej jest a=-A/B).

  2. 2.

    Zapisz warunek: a₁=a₂ dla równoległych albo a₁ · a₂=-1 dla prostopadłych i rozwiąż go względem .

  3. 3.

    Jeśli prosta ma przechodzić przez punkt (x₀,y₀), po wyznaczeniu podstaw punkt do i oblicz .

Najczęstsza pułapka

Warunek a₁ · a₂=-1 dotyczy prostopadłości, nie równoległości. Wyraz wolny nie wpływa na to, czy proste są równoległe, czy prostopadłe.

Zadanie wzorcowe z arkusza CKE

Matura maj 2024, zadanie 23 (1 punkt). Otwórz stronę zadania

W kartezjańskim układzie współrzędnych proste oraz są określone równaniami oraz .

  • A.

    -1/2

  • B.

    1/2

  • C.

  • D.

Rozwiązanie

  1. Proste y=a₁x+b₁ i y=a₂x+b₂ są prostopadłe, gdy a₁ · a₂=-1.
  2. , więc m+1=1/2.
  3. Zatem m=-1/2.

Poprawna jest odpowiedź A.

Wszystkie zadania tego typu z arkuszy CKE (32)

Każde zadanie ma własną stronę z odpowiedzią i omówieniem. Najnowsze arkusze są na górze.

    • Zadanie 231 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y) proste k oraz l są określone równaniami k: (m-1)x+3y+5=0, l: 6x+y+7=0. Proste k oraz…
    • Zadanie 261 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y) dana jest prosta k o równaniu y = -1/3x + 2. Prosta l jest równoległa do prostej k i…
    • Zadanie 241 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y) proste k oraz l są określone równaniami k: y=(m-3)x+(m+4) l: y=-5x+1
    • Zadanie 231 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y) proste k oraz l są określone równaniami k: y = (m-2)x + 5 oraz l: y = -4x + (m+3).…
    • Zadanie 222 punkty
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y) dana jest prosta k o równaniu y=5x+7. Prosta l jest równoległa do prostej k i…
    • Zadanie 231 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y) proste k oraz l są określone równaniami k: y = (m+1)x + 7 oraz l: y = -2x + 7.
    • Zadanie 221 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x,y) proste k oraz l są określone równaniami k: y=(3m-2)x-2 oraz l: y=(2m+4)x+2.
    • Zadanie 221 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych dana jest prosta k o równaniu y=-7x+3. Prosta l jest równoległa do prostej k i przecina oś…
    • Zadanie 241 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y) dana jest prosta k o równaniu y=-1/3x+2. Prosta o równaniu y=ax+b jest równoległa do…
    • Zadanie 261 punkt
      Funkcja liniowa f jest określona wzorem f(x) = -x + 1. Funkcja g jest liniowa. W kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y)…
    • Zadanie 251 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y) dana jest prosta k o równaniu y = 3/4x - 7/4 oraz punkt P = (12, -1).
    • Zadanie 181 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y) dana jest prosta l o równaniu y = 3/2x - 15/2. Prosta k jest prostopadła do prostej…
    • Zadanie 191 punkt
      W kartezjańskim układzie współrzędnych (x, y) dane są proste k oraz l o równaniach: k: y = -1/2x - 7 oraz l: y = (2m-1)x + 13.…
    • Zadanie 221 punkt
      Dane są cztery proste k, l, m, n o równaniach:k: y = -x + 1 l: y = 2/3x + 1 m: y = -3/2x + 4 n: y = -2/3x - 1Wśród tych prostych…
    • Zadanie 221 punkt
      Proste o równaniach y = -5/4x - 2 oraz y = 4/(2m-1)x + 1 są prostopadłe. Wynika stąd, że
    • Zadanie 211 punkt
      Proste o równaniach y = 2/3x - 3 oraz y = (2m - 1)x + 1 są prostopadłe, gdy
    • Zadanie 91 punkt
      Proste o równaniach y = 3x - 5 oraz y = (m-3)/2x + 9/2 są równoległe, gdy
    • Zadanie 221 punkt
      Proste o równaniach y = -1/(m-2)x - 1 i y = 1/3x + 1 są równoległe. Wynika stąd, że
    • Zadanie 221 punkt
      Prosta k ma równanie y = - 4/7x + 24. Współczynnik kierunkowy prostej prostopadłej do prostej k jest równy
    • Zadanie 131 punkt
      Proste o równaniach y=(m-2)x oraz y=3/4x+7 są równoległe. Wtedy
    • Zadanie 121 punkt
      Proste o równaniach y=(m-2)x oraz y=3/4x+7 są prostopadłe. Wtedy
    • Zadanie 131 punkt
      Prosta l jest równoległa do prostej y = -1/2x + 2. Na prostej l leży punkt P = (0, 7). Zatem równanie prostej l ma postać
    • Zadanie 171 punkt
      Proste o równaniach y=(2m+2)x-2019 oraz y=(3m-3)x+2019 są równoległe, gdy
    • Zadanie 181 punkt
      Prosta o równaniu y=ax+b jest prostopadła do prostej o równaniu y=-4x+1 i przechodzi przez punkt P=(1/2,0), gdy
    • Zadanie 171 punkt
      Proste o równaniach y=(4m+1)x-19 oraz y=(5m-4)x+20 są równoległe, gdy
    • Zadanie 191 punkt
      Proste o równaniach y = (m+2)x+3 oraz y = (2m-1)x-3 są równoległe, gdy
    • Zadanie 201 punkt
      Proste o równaniach y = ( 3 m - 4) x + 2 oraz y = ( 12 - m) x + 3 m są równoległe, gdy
    • Zadanie 201 punkt
      Proste opisane równaniami y = 2/(m-1)x+m-2 oraz y = mx+1/(m+1) są prostopadłe, gdy
    • Zadanie 231 punkt
      Na rysunku przedstawione są dwie proste równoległe k i l o równaniach y=ax+b oraz y=mx+n. Początek układu współrzędnych leży…
    • Zadanie 181 punkt
      Prosta l o równaniu y=m²x+3 jest równoległa do prostej k o równaniu y=(4m-4)x-3. Zatem
    • Zadanie 191 punkt
      Proste o równaniach: y=2mx-m²-1 oraz y=4m²x+m²+1 są prostopadłe dla
    • Zadanie 101 punkt
      Prosta k przecina oś Oy układu współrzędnych w punkcie (0,6) i jest równoległa do prostej o równaniu y=-3x. Wówczas prosta k…

Zadania treningowe do samodzielnego rozwiązania

To zadania autorskie arkusz.ai w stylu CKE, nie zadania z arkuszy. Rozwiąż je na kartce, a dopiero potem rozwiń odpowiedź.

  1. Zadanie 1

    Dane są proste o równaniach oraz . Te proste są

    • A.

      równoległe

    • B.

      prostopadłe

    • C.

      pokrywające się

    • D.

      ani równoległe, ani prostopadłe

    Pokaż odpowiedź

    A. równoległe

  2. Zadanie 2

    Proste oraz są:

    • A.

      równoległe

    • B.

      prostopadłe

    • C.

      ani równoległe, ani prostopadłe

    • D.

      pokrywające się

    Pokaż odpowiedź

    A. równoległe

  3. Zadanie 3

    Dane są proste o równaniach oraz y=-1/3x+5. Te proste są

    • A.

      równoległe

    • B.

      pokrywające się

    • C.

      prostopadłe

    • D.

      ani równoległe, ani prostopadłe

    Pokaż odpowiedź

    C. prostopadłe

Chcesz więcej takich zadań z pełnymi rozwiązaniami i sprawdzaniem odpowiedzi? Przejdź do treningu działów.

Powtórz teorię i ćwicz dalej

Zestawienie powstało na podstawie 39 arkuszy CKE z poziomu podstawowego (maj, termin dodatkowy, poprawka oraz arkusze próbne). Typ zadania przypisaliśmy na podstawie jego treści; zadania typu „Wykaż, że…” i zadania optymalizacyjne nie wchodzą do tego zestawienia. Zobacz wszystkie arkusze.