Klasyczny wzór na prawdopodobieństwo
W modelu klasycznym dzielimy liczbę wyników sprzyjających zdarzeniu przez liczbę wszystkich możliwych wyników. Wszystkie wyniki elementarne muszą być jednakowo prawdopodobne.
Wzory
Klasyczna definicja prawdopodobieństwa
P(A) = |A|/| Ω |
Przykład
W rzucie uczciwą kostką wyniki parzyste to 2, 4, 6. Stąd P(parzysta) = 3/6 = 1/2.
Uważaj na błąd
Nie stosuj ilorazu liczebności bez sprawdzenia równych szans. Wynik prawdopodobieństwa leży między 0 i 1.
Kontrola wyniku i skrajne zdarzenia
Prawdopodobieństwo nie może być ujemne ani większe od 1. Zdarzenie pewne obejmuje wszystkie wyniki, a niemożliwe nie obejmuje żadnego.
Zakres wartości prawdopodobieństwa
Prawdopodobieństwo zdarzenia pewnego
Prawdopodobieństwo zdarzenia niemożliwego
P() = 0
Przykład: Przy uczciwej kostce P(wynik od 1 do 6) = 1, a P(wynik 7) = 0.
Liczenie wszystkich wyników
Wybór metody liczenia zależy od tego, czy kolejność i powtórzenia mają znaczenie. Po policzeniu wyników nadal trzeba sprawdzić, czy przyjęte wyniki elementarne są równoprawdopodobne.
Silnia
n! = 1 · 2 · 3 … n
Liczba permutacji
Pₙ = n!
Liczba wariacji bez powtórzeń
Wₙᵏ = n!/((n-k)!)
Liczba wariacji z powtórzeniami
Wₙᵏ = nᵏ
Liczba kombinacji
nk = n!k!\,(n-k)!
Przykład: Przy jednym rzucie dwiema rozróżnialnymi kostkami mamy 6² = 36 uporządkowanych par wyników.
Sprawdź się
Ile wynosi prawdopodobieństwo wyrzucenia szóstki uczciwą kostką?
Wybierz odpowiedź.
Zadania CKE do tego wzoru
- 2023 maj, zadanie 30 – Zliczanie 6 sprzyjających par spośród 64 równoprawdopodobnych par.
- 2023 czerwiec, zadanie 32 – Zliczanie 8 sprzyjających par spośród 56 wyników losowania bez zwracania.
- 2025 maj, zadanie 28 – Zliczanie sprzyjających par spośród 36 wyników rzutów kostkami.